Sao họ không suy nghĩ khi ngửa tay xin tiền?

Thứ Sáu, 11.01.2019, 16:07

Xin ngân sách chỉ để thưởng, động viên cán bộ ngành. Đó là một sự lãng phí lớn, lãng phí trong cảnh nghèo.

Mới đây, Chủ tịch UBND Thanh Hóa Nguyễn Đình Xứng cho rằng việc Cục Thuế xin tỉnh tiền “động viên cán bộ” là chuyện bình thường và đây là việc tỉnh được phép hỗ trợ, bỏ qua những ý kiến trái chiều từ dư luận.

Chủ tịch Thanh Hóa Nguyễn Đình Xứng khẳng định “xin tiền động viên” là chuyện bình thường

Cứ “xin đại”?!

Ông Ngô Đình Hùng – Cục trưởng Cục Thuế Thanh Hóa đã ký tờ trình gửi UBND tỉnh về việc hỗ trợ kinh phí 4,5 tỷ đồng. Đáng chú ý, trong số tiền nếu được phê duyệt, Cục Thuế Thanh Hóa dự kiến chi 700 triệu đồng để “động viên cán bộ công chức”.

Cụ thể, 2 tỷ đồng để hỗ trợ kinh phí triển khai 2 đề án thực hiện tại 27 huyện thị, thành phố, như: “Giám sát khai thuế đối với hoạt động khai thác, tiêu thụ cát và đá tự nhiên tại các huyện, thị xã, thành phố” và “Tăng cường quản lý chống thất thu thuế đối với hộ kinh doanh”, theo chỉ đạo của UBND tỉnh. Hỗ trợ 300 triệu đồng cho công tác đào tạo bồi dưỡng cán bộ,

Trong tờ trình có nêu: “Để tạo động viên cho Cục Thuế tiếp tục cố gắng hoàn thành vượt mức dự toán thu ngân sách nhà nước (NSNN), đề nghị UBND tỉnh quan tâm hỗ trợ kinh phí cho ngành Thuế số tiền 4,5 tỷ đồng nhằm mục đích phối hợp với các ngành, các cấp triển khai công tác thu NSNN và động viên khen thưởng kịp thời những tập thể và cán bộ công chức hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ thu”.

Phải nói rằng, ngành thuế cũng là lĩnh vực thường xuyên phải tiếp xúc với các doanh nghiệp, cũng có những khó khăn nhất định trong công tác thu. Và lãnh đạo ngành thuế ở Thanh Hóa cũng rất thương cán bộ nhân viên của mình nên đã “xin đại” để động viên cán bộ ngành. Nói “xin đại” vì được duyệt thì tốt, không được duyệt thì cũng chẳng sao.

Sao không nghĩ khi ngửa tay xin?

Người dân và đã có rất nhiều những phản hồi không mấy tích cực đối với các bộ, nhân viên của ngành này trong quá trình thực thi trách nhiệm pháp luật. Và công tác vận hành, phối hợp trong công tác thu, chống thất thu của đơn vị thuế ở địa phương này đang có vấn đề.

Thứ nhất, bản thân ngành chưa hoàn thành nhiệm vụ.

Như báo chí đã đưa tin thì có 6 văn bản kết luận thanh tra trách nhiệm trong việc thu, chống thất thu thuế công, thương nghiệp ngoài quốc doanh của Thanh tra tỉnh Thanh Hóa công bố trong 2 tháng (11 và 12/2018) đã chỉ rõ nhiều tồn tại, hạn chế thuộc trách nhiệm của các Chi cục Thuế.

Cụ thể, đơn vị chưa chủ động, phối hợp với Phòng Tài chính – Kế hoạch huyện, thị, thành phố, UBND các xã, phường, thị trấn và các đơn vị có liên quan, tham mưu cho UBND huyện, thị xã, thành phố chỉ đạo, thực hiện triệt để nguồn thu thuế công thương nghiệp trên địa bàn.

Việc triển khai, thực hiện một số trình tự, thủ tục xác định mức thu, điều chỉnh mức thu đối với hộ kinh doanh trên địa bàn còn sai sót, chưa đảm bảo quy định của Thông tư 92/2015/TT-BTC ngày 15/6/2015 của Bộ Tài chính. Nợ đọng thuế công thương nghiệp tại một số địa phương lên đến hàng trăm tỷ đồng. Thanh tra tỉnh Thanh Hóa cũng đã kiến nghị xử lý kiểm điểm trách nhiệm của cán bộ, công chức có liên quan, trong đó chủ yếu là cán bộ, công chức ngành thuế

Báo cáo của Tổng cục Thuế về tình hình thực hiện nhiệm vụ thu ngân sách nhà nước (NSNN) cho thấy, ước thực hiện thu năm 2017 đạt 1.001.600 tỷ đồng, bằng 103,4% dự toán, tăng 9,6% (so với thực hiện năm 2016). Chỉ tính đến cuối tháng 9/2018, số tiền nợ đọng thuế đã lên tới 82.961 tỷ đồng, trong đó tiền thuế nợ không có khả năng thu hồi chiếm 42,1% trên tổng số nợ đọng thuế, tăng 11% so với thời điểm 31/12/2017.

Tuy nhiên, tình trạng nợ đọng thuế, thất thu thuế vẫn còn cao, cho tới nay ngành thuế vẫn chưa có được giải pháp hữu hiệu nhằm xử lý triệt để được tình trạng này. Và ngành thuế Thanh Hóa cũng có phần trách nhiệm chung với toàn ngành.

Thứ hai, chuyện về cái gọi là “quân đông nhưng không tinh”.

Thuế là lĩnh vực có số lượng biên chế rất đông, kể cả các cơ quan thuế địa phương. Nếu so sánh với các nước trên thế giới, tỉ lệ biên chế trong lĩnh vực thuế tại Việt Nam cao hơn gấp 6-7 lần so với các nước trên thế giới.

Vậy, biên chế tại Tổng Cục thuế Thanh Hóa hiện có bao nhiêu biên chế? Hiệu suất làm việc ra sao? Đầu tư, xây dựng cơ sở hạ tầng thế nào? Thái độ làm việc, phục vụ người dân của Cục thuế Thanh Hóa có tốt không? Có để xảy ra tình trạng thất thu thuế không? Có tiêu cực, tham nhũng không…?

Điều này ít nhiều người dân cũng thấy và ngành thanh tra cũng đã chỉ rõ.

Thứ ba, là địa phương có “tiền sử” khó khăn, phải nhận trợ cấp từ Trung ương.

Thanh Hóa cũng chính là một trong số 50 tỉnh phải nhận trợ cấp từ ngân sách Trung ương. Đáng chú ý, Thanh Hóa ở vị trí số 1 về số tiền nhận trợ cấp từ ngân sách Trung ương. Bên cạnh đó, cùng với Hà Giang, Thanh Hóa là địa phương có nhiều huyện nghèo nhất nước.

Trong tổng số 56 huyện nghèo trong Danh sách huyện nghèo giai đoạn 2018-2020 được Thủ tướng phê duyệt tháng 3/2018 thì Thanh Hóa cũng còn 6 huyện nghèo thuộc diện đặc biệt khó khăn, đang được hỗ trợ áp dụng các cơ chế chính sách theo quy định tại Nghị quyết 30a năm 2008. Đó là: Thường Xuân, Lang Chánh, Bá Thước, Quan Sơn, Mường Lát, Quan Hóa.

Song song, Thanh Hóa cũng là địa phương thường xuyên nhận gạo cứu đói. Đầu 2018, Phó Thủ tướng Vương Đình Huệ đã giao Bộ Tài chính xuất cấp hơn 300 tấn gạo từ nguồn dự trữ quốc gia cho tỉnh Thanh Hóa. Đây là địa phương chịu thiệt hại nặng nề từ cơn bão số 12 năm 2017.

Đến tháng 5/2018 Phó Thủ tướng tiếp tục chỉ đạo Bộ Tài chính xuất cấp không thu tiền từ nguồn dự trữ quốc gia 387,45 tấn gạo cho tỉnh Thanh để hỗ trợ nhân dân trong thời gian giáp hạt năm 2018.

Vào tháng 1/2017, Thanh Hóa cũng nhận 650 tấn gạo cứu đói dịp Tết Nguyên đán Đinh Dậu. Vào tháng 12/2017, nhận 328,7 tấn gạo để hỗ trợ cứu đói cho nhân dân bị ảnh hưởng của mưa lũ.

Và tại “Bánh ngân sách” vẫn ngon?

NSNN đang cạn kiệt khi phải chi quá nhiều mà thu không được bao nhiêu

Về cơ bản, cân đối NSNN năm 2018 được bảo đảm nhưng bài toán cân đối NSNN chưa vững chắc, chưa khoa học. Cấu trúc thu NSNN còn phụ thuộc vào một số khoản thu không bền vững vẫn đang là thách thức lớn với nền tài chính công. Thu NSNN còn phụ thuộc nhất định vào dầu thô; thu từ nhà, đất. Số vượt thu 39.200 tỷ đồng so với dự toán trong chín tháng năm nay chủ yếu đến từ dầu thô (do giá dự toán thấp hơn thực tế 23,5 USD/thùng, sản lượng khai thác tăng 450 nghìn tấn) và thu từ nhà, đất (đạt 104,4% dự toán).

Trong khi đó, các khoản thu từ hoạt động sản xuất, kinh doanh tiếp tục đạt thấp so với dự toán. Đáng lưu ý, tỷ trọng các khoản thu từ sản xuất, kinh doanh có xu hướng giảm trong những năm gần đây, cho thấy dư địa thu ngân sách ngày càng hạn chế.

Vấn đề đáng quan tâm là trong những năm gần đây, nguồn thu ngân sách chỉ đủ chi tiêu thường xuyên và trả nợ. Sự phình to và kém hiệu quả của bộ máy đã ngốn nhiều ngân sách và chính sách phân bổ ngân sách giữa các địa phương đang rất bất cập. Chính sách này không khuyến khích các địa phương làm tốt hơn vì những nơi khó khăn thì được rất nhiều ngân sách để chi tiêu rất lãng phí, trong khi những nơi có điều kiện làm cho “cái bánh to” hơn thì đang bị vắt kiệt.

Và câu chuyện “xin tiền động viên cán bộ” của ngành thuế xứ Thanh chính là do tư duy coi ngân sách là bầu sữa còn đang tồn tại phổ biến. Vẫn xem ngân sách là “miếng bánh ngon” mà không cần quan tâm đến tình trạng khó khăn chung của địa phương cũng như cảnh NSNN đang cạn kiệt dần.

Do đó, nó một sự lãng phí lớn, lãng phí trong cảnh nghèo. Sao người ta không suy nghĩ trước sau khi ký một cái văn bản “xin tiền” như vậy nhỉ?