Thời gian, tiền bạc,… cũng chỉ đổi lại những hậu quả tồi tệ cho môi trường

Thứ Năm, 30.08.2018, 15:55

Mới đây, Chính phủ vừa công bố xếp hạng gánh nặng chi phí 8 nhóm thủ tục hành chính. Theo đó, thủ tục hành chính về môi trường tốn nhiều thời gian nhất với hơn 218 giờ thực hiện (con số trung bình) và chi phí thực hiện đắt đỏ thứ hai với 46,8 triệu đồng (con số trung bình). Câu hỏi được đặt ra là tốn thời gian, tốn tiền bạc, mà sao môi trường vẫn bị phá hoại mãi thế?

Hình ảnh: Thủ tục hành chính về môi trường chiếm nhiều thời gian nhất, nhưng hiệu quả bao nhiêu?

Như chúng ta đều biết, một doanh nghiệp muốn hoạt động thì cần hoàn tất đăng ký các thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động kinh doanh, trong đó, có những tiêu chuẩn về môi trường. Việc thực hiện thủ tục hành chính về môi trường giúp bảo đảm hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp thực hiện trong phạm vi cho phép, không gây ảnh hưởng xấu đến môi trường tự nhiên.

Thực tế là thủ tục hành chính về môi trường mất quá nhiều thời gian, chi phí chẳng hề rẻ, thế mà kết quả đạt được lại không cao. Hàng loạt các vụ việc vi phạm về môi trường liên tiếp xảy ra gây ảnh hưởng xấu đến môi trường mà trực tiếp là người dân phải gánh chịu những thiệt hại cho đời sống hằng ngày. Như vậy, há chẳng phải thủ tục hành chính về môi trường đều chỉ là những thứ hình thức vô dụng hay sao?

Đồng tiền và sự tương xứng?

Đăng ký thủ tục hành chính về môi trường cần tiền, xây dựng hệ thống xử lý chất thải cần tiền,… Thế nên, cố ý vi phạm hành chính về môi trường, cố ý xây dựng hệ thống xử lý chất thải không bảo đảm yêu cầu để “ăn tiền”.

Trong năm 2017, Tổng cục đã thanh tra công tác bảo vệ môi trường đối với 439 cơ sở tại 21 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Đến nay đã có 107 kết luận thanh tra, 104 quyết định xử phạt vi phạm hành chính với số tiền xử phạt gần 18 tỷ đồng. Vâng, chắc chắn con số trên sẽ không dừng lại khi mà còn đó vô số các cơ sở kinh doanh, doanh nghiệp khác chưa bị kiểm tra.

Hãy cứ gọi đó là một khung cảnh “nhuốm màu tiền” trên nền của cái gọi là môi trường tự nhiên. Biết rằng, phát triển công nghiệp chẳng thể nào mà giữ môi trường trong sạch tuyệt đối. Biết rằng, các quốc gia khác cũng từng trải qua thời kì môi trường bị phá hủy bởi công nghiệp. Nhưng hãy nhìn xem, công nghiệp của chúng ta phát triển đến đâu mà ô nhiễm thì đến đâu? Người ta chỉ biết đến từ đánh đổi mà không cần biết đến sự đánh đổi cân bằng và tương xứng.

Để rồi, đến lúc giải quyết vẫn đề vẫn chỉ đơn thuần là tiền. Nói thẳng, vi phạm hủy hoại môi trường, rồi sau đó nộp dăm ba đồng tiền phạt, thế là xong. Ô hay, dễ dàng đến như thế à.

Chúng ta thử xem một ví dụ thế này. Dự án tháp CT1&2 Đà Nẵng Times Square (thành phố Đà Nẵng đã đấu nối xả nước từ dự án vào hệ thống thoát nước chung của thành phố gây ra ô nhiễm bãi biển mới đây vừa bị xử phạt 170 triệu đồng. Ngay sau khi thông tin trên được đăng tải thì người ta mới kêu trời rằng, bảo sao mùa hè vừa rồi đi tắm ở biển Đà Nẵng bị ngứa. Chẳng biết đúng thế thật không nhưng rõ ràng hồi đầu tháng 7 vừa rồi, hàng loạt tình trạng ngứa, nổi mẩn đỏ phải nhập viện xảy ra khi du khách đến Đà Nẵng tắm biển. Đáng ngạc nhiên thay, vụ việc được đưa tin rầm rộ nhưng đến nay đã gần 2 tháng mà chẳng điều tra ra nguyên nhân. Xâu chuỗi các sự việc thì người ta nghi ngờ chúng liên quan cũng chẳng có gì lạ.

Thế đấy, hãy nhìn cái con số 170 triệu đồng tiền phạt hành chính với thực trạng du khách mất lòng tin, người dân hoài nghi,… trong việc ở Đà Nẵng. Thử hỏi đồng tiền có đang tạo ra những giá trị đánh đổi cân bằng, hay là chúng ta lại đang bán rẻ môi trường đây?

Cả một trời sợ hãi!

“Biết rồi, khổ lắm, nói mãi…” người ta luôn trả lời thế khi mà đại đa số đều đã hô hào rằng, đừng chỉ phạt tiền trong câu chuyện môi trường nữa, dùng những biện pháp mạnh hơn đi. Nhưng thiết nghĩ, bảo vệ môi trường cũng như bảo vệ sức khỏe cho con người vậy. Phòng luôn luôn tốt hơn chống, chữa,…

Vậy thì, với 218 giờ đăng ký thủ tục hành chính, chúng ta phải làm gì với các tiêu chuẩn môi trường đây? À thì sắp tới cải cách, cắt bớt thủ tục hành chính đấy. Rồi con số 218 giờ có khi còn thấp hơn nữa. Thời gian ít đi, liệu có sợ rằng người ta sẽ càng ngại kiểm tra, giám sát các doanh nghiệp trong các tiêu chuẩn về môi trường hay không? Sợ hãi!

Bạn có thấy nhiều doanh nghiệp bị xử phạt hành chính về môi trường không? Bạn có thấy nhiều tiền xử phạt thu được hay không? Nhưng quan trọng hơn, bạn có thấy cơ quan nào bị trách phạt khi ô nhiễm môi trường xảy ra hay chưa?

Vâng, vẫn là con số 218 giờ đăng ký thủ tục hành chính, 46,8 triệu đồng chi phí tốn kém. Sau nó là những con chữ ký, những dấu đỏ của người có thẩm quyền giúp các doanh nghiệp có thể đi vào hoạt động. Tiền thủ tục hành chính có thu, giấy mực rõ ràng, nhưng khi hậu quả xảy ra thì chỉ mình doanh nghiệp chịu thôi. Bảo sao mà chữ ký, con dấu của họ khi được viết, được đóng đều không mang tinh thần trách nhiệm.

Nếu người ta đã kiểm tra, giám sát thật kỹ các doanh nghiệp, thử hỏi hậu quả về môi trường có lớn, có nhiều như hiện nay hay không?

Nỗi sợ là như thế đó. Tới đây, có thể các cơ quan cố gắng rút thật ngắn thời gian thủ tục hành chính về môi trường, rút thật ít số tiền chi phí,… Nhưng hãy xin một điều, mọi người đừng rút bớt trách nhiệm với những con dấu, chữ ký của mình. Hãy làm đúng, làm đủ, làm hết sức mình để thực sự khi đã ký tên, đóng dấu, thì doanh nghiệp phải hoàn toàn đạt chuẩn môi trường thực sự. Có như thế, thời gian, tiền bạc,… đánh đổi đi mới giúp cho chúng ta có được phát triển bền vững, phát triển đi đôi với bảo vệ môi trường.