Mỹ tấn công Trung Quốc trên mọi mặt trận, cơ hội vàng dành cho Việt Nam

Thứ Hai, 08.10.2018, 15:15

Đúng như những gì cam kết với cử tri trong giai đoạn tranh cử, Tổng thống Hoa Kỳ – Donald Trump đặt mục tiêu “nước Mỹ trên hết” đã giúp cho tăng trưởng kinh tế được đẩy mạnh, tỉ lệ thất nghiệp chỉ còn 3,7%, thấp nhất kể từ năm 1969, hàng triệu người Mỹ đi làm trở lại. Hoa Kỳ quyết tâm thay đổi lại các thỏa thuận thương mại toàn cầu, đặc biệt với Trung Quốc, nền kinh tế lớn thứ hai thế giới sau Hoa Kỳ, quốc gia này đã bị cáo buộc Trung Quốc là đánh cắp công nghệ, không lành mạnh trong thương mại, phá giá đồng Nhân dân tệ thao túng tiền tệ các nước. Bắc Kinh đã bước đầu đáp trả lại bằng mức thuế của riêng mình đối với sản phẩm nông nghiệp từ Mỹ, nhất là khi Mỹ áp thuế lên hàng hóa trị giá 250 tỷ USD từ Trung Quốc.

Tuy nhiên một thực tế tại Trung Quốc là nhu cầu nhập khẩu từ Mỹ ít hơn nhiều so với xuất khẩu, buộc Bắc Kinh phải tìm cách khác để đáp trả Washington, đó là hạ giá đồng nội tệ khoảng 9% so với đồng USD làm cho xuất khẩu của mình rẻ hơn và phần lớn bù đắp các tác động từ thuế quan mới của Mỹ, ngày 07/10/2018, Ngân hàng trung ương Trung Quốc đổ thêm 750 tỷ NDT (110 tỷ USD) tiền mặt để thúc đẩy nền kinh tế đang trì trệ vì chiến tranh thương mại với Mỹ. Tuy nhiên, việc phá giá đồng Nhân dân tệ sẽ tiềm ẩn nhiều rủi ro, có thể khiến thị trường chứng khoán trong nước bị chao đảo mạnh, các nhà đầu tư ồn ạt rút khỏi thị trường, phá hủy khả năng kiểm soát tiền tệ của chính quyền Trung Quốc.

Trước khi phát động chiến tranh thương mại chống Trung Quốc, ngay từ khi lên nhậm chức Tổng thống Donald Trump đã có những bước đi cực kỳ quan trọng trong việc thiết lập mối quan hệ hợp tác với Đài Loan, đã khai trương trụ sở mới của cơ quan mặc nhiên được coi là “tòa đại sứ” của Mỹ ở Đài Loan và phê duyệt bán vũ khí trị giá 330 triệu đôla cho Đài Loan khiến Bắc Kinh giận dữ. Sau đó, Mỹ đã cải thiện quan hệ hợp tác với Nga – đồng minh thân cận của Trung Quốc, một nước cờ chiến lược vì sau này khi đối đầu với Trung Quốc thì sẽ không gặp trở ngại từ Nga. Kế đến là Bắc Triều Tiên “Chí phèo thời hiện đại chuyên thử tên lửa đạn đạo”, đây là con bài tẩy của Trung Quốc để gây áp lực với Mỹ và đồng minh nhằm thỏa thuận các vấn đề về yêu sách kinh tế, chính trị. Với kinh nghiệm và năng lực đàm phán trong kinh doanh sẵn có, Donald Trump đã khuất phục được Bắc Triều Tiên trong việc cam kết giải trừ vũ khí hạt nhân, nhiều nước trên thế giới ca ngợi Hoa Kỳ hết lời vì đã tạo ra cơ hội hòa bình, ổn định khu vực và thống nhất hai miền Nam – Bắc. Không dừng lại ở việc lôi kéo các đồng minh của Trung Cộng, Mỹ đã đi tiếp nước cờ rất quan trọng là rút lui ra khỏi thỏa thuận với Iran, sau đó trừng phạt Iran nhằm chặn đứt nguồn cung cấp nhiên liệu cho hoạt động của nền kinh tế Trung Quốc. Không những “con bài dầu mỏ” đã giúp Mỹ củng cố vị thế và tầm ảnh hưởng ở khu vực Trung Đông mà còn đạt được mục đích là đặt Trung Quốc vào tình thế khó khăn vì thiếu nguồn nhiên liệu dầu mỏ. Từ năm 2017, Trung Quốc nhập khẩu dầu mỏ lớn nhất thế giới vượt qua cả Mỹ, sản lượng dầu thô mà Bắc Kinh nhập khẩu từ Iran là 31,15 triệu tấn, chiếm khoảng 7,4% tổng lượng nhập khẩu dầu thô, ngoài ra các dự án khai khác dầu thô của Trung Quốc đầu tư tại Iran đến nay đạt 150 tỷ USD. Do đó, việc Mỹ trừng phạt nhằm vào Iran thì cũng là một cách gián tiếp để gây sức ép với Trung Quốc trước khi tấn công trực diện vào kinh tế.

Ở mặt trận thương mại, Hoa Kỳ đã rút lui ra khỏi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) được ký kết giữa 12 quốc gia, Donald Trump cho rằng việc tham gia TPP sẽ làm ảnh hưởng đến việc làm người lao động Mỹ, do không thể cạnh tranh với lực lượng lao động giá rẻ đến từ các nước đang phát triển như Trung Quốc, Việt Nam, Malaysia,…và làm giảm lợi nhuận của các công ty của Mỹ vì các công ty đều tập trung vào việc cắt giảm chi phí, và không có lý do gì để họ tiếp tục sản xuất ở một đất nước có chi phí lao động cao như Mỹ. Thay vì thỏa thuận nhiều nước, ông Donal Trump cho rằng đạt sẽ được một thỏa thuận tốt hơn cho Mỹ nếu có ít quốc gia trên bàn đàm phán hoặc là đàm phán song phương trên cơ sở bình đẳng của các bên tham gia. Cụ thể, ngày 27/9/2018, Hoa Kỳ cùng với Nhật Bản và EU đồng ý hợp tác cùng nhau để giải quyết các thực tiễn thương mại không công bằng của Trung Quốc. Để thực hiện tham vọng siêu cường số một về kinh tế, Trung Quốc sử dụng những thủ đoạn khác nhau, bao gồm gián điệp công nghiệp, trộm cắp công nghệ, ép buộc các công ty nước ngoài phải liên doanh để được quyền tiếp cận thị trường; Ngày 01/10/2018, Hiệp định Thương mại tự do Bắc Mỹ (NAFTA) phiên bản 2.0 là Hiệp định Mỹ-Canada-Mexico (USMCA) đã được ký kết sẽ mang lại cho người công nhân, nông dân, các chủ trang trại và doanh nghiệp của nước thành viên một thỏa thuận thương mại tiêu chuẩn cao, đảm bảo hoạt động thương mại diễn ra công bằng hơn, giúp mở ra những thị trường thuận lợi hơn góp phần thúc đẩy mạnh mẽ tăng trưởng kinh tế trong khu vực. Mục đích chính của Hoa Kỳ khi ký Hiệp định USMCA là nhằm ngăn chặn các nước trong USMCA ký thỏa thuận thương mại tự do song phương với Trung Quốc, quốc gia có nền kinh tế phi thị trường. Cũng tại Hội nghị ký kết Hiệp định USMCA, ông Donal Trump bác bỏ khã năng đàm phán với Trung Quốc về thương mại, trong khi mà Hoa Kỳ đã áp dụng ba vòng thuế quan đối với Trung Quốc trong năm nay.

Trong lĩnh vực nhập cư, theo cáo buộc của Tổng thống Donal Trump thì “gần như mọi sinh viên Trung Quốc đến đất nước Mỹ đều là một gián điệp. Thậm chí, còn khẳng định “Trung Quốc thu thập và khai thác dữ liệu ở mức độ chưa từng thấy, họ đang xây dựng quân đội mạnh và được tài trợ tốt nhất trên thế giới, sau quân đội của Mỹ. Kho vũ khí hạt nhân của Bắc Kinh được tăng cường và đa dạng hóa. Một phần sự bành trướng kinh tế và hiện đại hóa quân sự của Trung Quốc có được nhờ họ tiếp cận được nền kinh tế sáng tạo của Mỹ, bao gồm các trường đại học đẳng cấp thế giới của Mỹ”. Chính vì vậy, Hoa Kỳ sẽ xem xét về việc ngừng cấp visa cho du học sinh Trung Quốc và trục xuất hơn 330.000 du học sinh Trung Quốc giai đoạn 2016 -2017 về nước. Thậm chí công bố danh tính và trục xuất 7.000 quan chức tham nhũng của Trung Quốc đang lẩn trốn tại Mỹ, tài sản của các quan chức này sẽ bị đóng băng. Nhà trắng cũng đang xem xét tới việc đóng băng tài khoản và niêm phong tài sản của tất cả các nhân sự là cán bộ trong bộ máy hành chính, Đảng cộng sản Trung Quốc mở và mua sắm tại Mỹ, đóng băng tài khoản và niêm phong toàn bộ tài sản của doanh nghiệp nhà nước của Trung Quốc tại Mỹ.

Không những thế, chính quyền Hoa kỳ cũng chỉ trích mạnh mẽ Trung Quốc đang can thiệp vào nền dân chủ của Mỹ, chính quyền Trung Cộng lo sợ thất bại khi phải đối phó với ông Donal Trump nên tìm cách can thiệp vào cuộc bầu cử nhiệm kỳ II của ngài Trump. Trong một phát biểu của Phó Tổng thống Mỹ – Mike Pence về Trung Quốc, ông cho rằng theo báo cáo của tình báo quốc gia Hoa kỳ là “Trung Quốc đang nhắm đến các chính quyền và quan chức cấp tiểu bang và địa phương của Mỹ để khai thác bất kỳ sự chia rẽ nào về chính sách giữa chính quyền liên bang và các cấp địa phương. Họ sử dụng các vấn đề xung khắc, như thuế quan thương mại, để thúc đẩy ảnh hưởng chính trị của Bắc Kinh”. Để phục vụ mục đích đó, Bắc Kinh đã huy động các nhân tố bí mật, các nhóm bình phong, và tổ chức tuyên truyền để thay đổi nhận thức của người Mỹ về các chính sách của Trung Quốc, lên án hành động thương mại của Hoa kỳ áp đặt đối với Trung Quốc “Họ nhắm mục tiêu cụ thể vào các ngành công nghiệp và tiểu bang sẽ đóng một vai trò quan trọng trong cuộc bầu cử năm 2018. Theo một ước tính, hơn 80% các hạt của Hoa Kỳ bị Trung Quốc nhắm đến đã bỏ phiếu cho Tổng thống Trump vào năm 2016, bây giờ Trung Quốc muốn biến các cử tri này chống lại chính quyền của ông Donal Trump”.

Trong vấn đề quân sự thì mặt trận mà Mỹ tập trung mạnh nhất là biển Đông, đây chính là nơi mà Trung Quốc đang thực hiện mưu đồ chiếm trọn Biển Đông làm tiền đề nuốt chửng Đông Dương, gom luôn Đông Nam Á, Trung cộng đã đưa ra yêu sách đường lưỡi bò 9 đoạn, hành động này hứng chịu nhiều chỉ trích của dư luận quốc tế. Hiện nay, Mỹ và đồng minh đang đưa nhiều tàu chiến đến tuần tra đảm bảo quyền tự do hàng hải của tất cả các nước trên thế giới quanh khu vực biển Đông, Mỹ đã đưa nhiều chiến dịch tuần tra hàng hải khu vực biển Đông như hạm đội tàu sân bay USS Carl Vinson, tàu sân bay Mỹ USS Ronald Reagan, tàu khu trục USS Decatur tiến vào vùng biển trong phạm vi 12 hải lý quanh đảo nhân tạo Trung Quốc bồi đắp phi pháp. Thậm chí Mỹ đã đưa máy bay ném bom B-52 đến biển Đông, động thái nhằm thúc đẩy an toàn hàng hải ở Biển Đông, duy trì cam kết về một khu vực tự do hàng hải tại Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương nhằm kiềm chế Trung Quốc. Hiện nay, các nước đồng minh của Mỹ như Anh, Pháp và Australia cũng đang điều tàu chiến đến tham gia tuần tra khu vực này.

Hoa kỳ cũng đã xây dựng phương án chiến tranh vũ trang để đối phó với Trung Quốc, thông qua việc Tổng thống Donald Trump đã phê duyệt Đạo luật Ủy quyền Quốc phòng (NDAA) cho năm tài khóa 2019, với ngân sách quốc phòng tới 716 tỷ USD, đây là “khoản đầu tư lớn nhất vào quân đội Mỹ trong lịch sử hiện đại”. Ngoài ra, NDAA cũng tăng quyền hạn của Ủy ban Đầu tư nước ngoài tại Mỹ (CFIUS), nơi xem xét các khoản đầu tư nước ngoài được đề xuất và đánh giá liệu chúng có đặt ra nguy cơ với an ninh quốc gia hay không. Đạo luật này cũng quy định sự kiểm soát của quốc hội Mỹ với hợp đồng được chính phủ ký với các tập đoàn công nghệ ZTE và Huawei của Trung Quốc. Không những thế, Mỹ vừa trừng phạt Bộ Phát triển trang bị Quân ủy trung ương Trung Quốc (EDD) và người đứng đầu cơ quan này là Trung tướng quân đội Trung Quốc Lý Thượng Phúc, khi hợp đồng mua tên lửa S-400 và tiêm kích Su-35 của Nga. Thương vụ mua sắm vũ khí quân sự này của Trung Quốc đã vi phạm lệnh trừng phạt Nga của Mỹ khi Hoa Kỳ cáo buộc Nga can thiệp cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ hồi cuối năm 2016. Việc Mỹ cấm vận quân đội Trung Quốc như “đổ thêm dầu vào lửa” khiến cuộc chiến thương mại giữa hai quốc gia này ngày càng mở rộng, không thể kiểm soát, sẽ làm ảnh hưởng đến lợi ích của các nước khác trong khu vực và trên thế giới.

Nhìn tổng thể chính quyền Washington đã có sự chuẩn bị từ trước cho cuộc chiến thương mại với Trung Quốc, các hướng tấn công đều phối hợp rất nhịp nhàng và uyển chuyển. Đây được ví là một cuộc chiến tranh lạnh chống lại cộng sản Trung Quốc, cũng như chính sách mà cố Tổng thống Ronald Reagan đã làm sụp đổ chủ nghĩa xã hội của Liên bang Xô Viết. Cuộc chiến chống Trung Quốc thậm chí nó có thể dẫn đến một cuộc chiến quân sự mà Hoa Kỳ cùng với đồng minh và các quốc gia trong khu vực có trách chấp chủ quyền biển đảo với Bắc Kinh sẽ làm mọi thứ cần thiết để ngăn chặn giấc mơ Trung Hoa dừng lại vì nó là ác mộng của thế giới. Đây là cơ hội để Việt Nam nhìn lại chính mình “chọn bạn mà chơi”, nhiều lĩnh vực kinh tế của Việt Nam đã bị vạ lây rất nhiều từ chiến tranh thương mại và hơn thế nữa là cái giá mà người dân nước Nam phải trả quá lớn cho sự lệ thuộc quá nhiều vào “Thiên triều” từ chính trị, kinh tế, văn hóa, xã hội,…Trung Quốc đang “rối như tơ vò”, đây là cơ hội vàng cho Việt Nam, chúng ta không thể nào mãi chơi trò “đu dây chính trị”, cần có những quyết sách mang tính đột phá đưa vận mệnh dân tộc thoát ra khỏi “vòng kim cang” đã hàng ngàn năm nay lệ thuộc phương Bắc.