Không thể để chính quyền xã lạm quyền đưa ra các khoản phí và thuế đè nặng lên vai người dân

Thứ Ba, 24.04.2018, 14:07

“Thằng đánh máy” đã vô cùng may mắn vì không bị đuổi việc, khi đánh văn bản yêu cầu HTX dịch vụ Minh Anh thu tiền “thuế ăn cỏ” của các hộ chăn nuôi, trâu bò. Cuối cùng thì HTX Minh Anh đã ngưng đổ lổi và có phần chịu trách nhiệm của mình. Nhưng có lẽ khi “thằng đánh máy” không còn đáng lo, thì lại nảy sinh thêm một vấn đề khác, đó là “chính quyền không nhìn thấy gì”.

Thời đại nào mà vẫn còn quy ước kiểu “phép vua thua lệ làng”

Như báo chí đã đưa tin, thời gian từ đầu năm 2017 đến nay, HTX dịch vụ Minh Anh, xã Thiệu Dương (TP Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa) đã bắt người dân phải đóng những khoản phí vô cùng vô lý dựa trên “Quy ước bảo vệ đồng điền” mà HTX này đưa ra.

Trong đó, điều đặc biệt nhất đó là nếu các hộ dân thả trâu, bò ra ngoài đồng thì phải nộp tiền cho HTX, phí đồng cỏ và thế chấp một khoản tiền chăn thả gia súc, gia cầm.

Xã Thiệu Dương nằm gần trung tâm hành chính tỉnh Thanh Hóa nhưng người nông dân phải cõng thuế mà lãnh đạo tỉnh hoàn toàn không biết

Cụ thể, phí đồng cỏ thu 100.000 đồng/1 con/năm; thế chấp tiền chăn thả gia súc, gia cầm thu theo từng mức độ khác nhau. Hộ có 1 đến 3 con trâu, bò thu 300.000 đồng; từ 3 đến 5 con, mức thu 500.000 đồng; từ 5 đến 10 con thu 1.000.000 đồng và hộ từ 10 con trở lên thu 2.000.000 đồng.

Không những thu phí trâu, bò, trong “Quy ước bảo vệ đồng điều” HTX Minh Anh còn thu phí đặt cọc 5 triệu đồng đối với những hộ có máy gặt, máy lồng. Ngoài ra, mỗi máy còn phải đóng thêm 10%/đầu sào phí dịch vụ.

Trả lời những vấn đề trên, ông Dương Đình Minh – Giám đốc HTX Dịch vụ Minh Anh đã khẳng định: “Quy ước đồng điền có từ lâu đời. Việc HTX thu tiền thế chấp là để hạn chế tình trạng chăn thả gia súc bừa bãi, tất cả đều được thực hiện trên tinh thần tự nguyện, đồng thời có văn bản họp dân dựa theo quy ước xa xưa”.

Điều đáng nói là UBND xã Thiệu Dương “hoàn toàn không biết gì” về việc HTX Minh Anh thu phí trên địa bàn, sau khi tìm hiểu lãnh đạo xã cũng đã nhận việc HTX thu phí như trên là sai quy định, đồng thời yêu cầu lãnh đạo HTX phải xin lỗi và hoàn trả tiền cho người dân ngay trong tuần tới.

Một HTX nằm ngay trên địa bàn do chính quyền xã quản lý, nhưng tại sao các lãnh đạo xã và cả hệ thống chính quyền từ cấp xã, huyện, tỉnh đều không hay biết sự việc này. Sự việc này chỉ được phát hiện khi người dân đăng những thông tin này lên mạng xã hội và tìm đến các cơ quan báo chí để “cầu cứu”?

Phải chăng có sự móc nối và tiếp tay của phía chính quyền, để HTX có thể ung dung tự tại đặt ra những quy ước vô cùng phi lý. Đẩy người dân vào một tình thế không khác gì những năm phong kiến, chịu cảnh “sưu cao thuế nặng”.

Nếu không có sự vào cuộc của các báo đài, thì liệu rằng sự việc này sẽ còn kéo dài đến bao giờ. Và người dân sẽ phải đóng bao nhiêu loại khoản thuế khác, mà không hề biết rằng tiền thuế mình đóng đang được sử dụng vào mục đích gì, hay sẽ chảy vào túi ai.

Không thể chỉ cho rằng chính quyền địa phương có sự tắc trách trong công tác quản lý, mà đây có thể xem như một hình thức quản lý và lãnh đạo chính quyền vô cùng thiếu trách nhiệm trong công việc.

Chính quyền cấp xã lạm quyền và gánh nặng của người dân

Tình trạng lạm thu phí ở nông thôn hiện nay đang phổ biến ở các tỉnh miền Trung, nhất là Bắc Trung Bộ. Với các khoản thu phí dưới hình thức thỏa thuận giữa người dân và chính quyền địa phương, để hợp thức hóa thành tinh thần “tự nguyện”. Thì mỗi hộ gia đình ở các địa phương này từ lâu đã phải gánh một khoản phí không hề nhỏ, trong đó có những khoản thu rất bất hợp lý.

Những năm qua, dư luận có thể tiếp cận với các thông tin về lạm thu ở Thanh Hóa, Nghệ An… không có gì là xa lạ như : Lạm thu ở xã Minh Lộc (Hậu Lộc, Thanh Hóa). Theo đó, xã đã đặt ra hàng loạt các khoản phí đầy bất bình khác nhau để tận thu trên lưng người dân. Chẳng hạn như một đứa trẻ vừa sinh ra, cho đến những người già không còn khả năng lao động, phải tham gia đóng góp với mức đóng 150.000 đồng/khẩu.

Ở Nghệ An, để đảm bảo công tác an ninh, tránh tình trạng tăng giá, chủ máy bỏ dở… một số HTX nông nghiệp ở huyện Yên Thành (Nghệ An) đã thống nhất thu mỗi hộ 4,5 triệu đồng. Trong đó 3 triệu đồng là để đặt cọc và 1,5 triệu đồng là tiền “tự nguyện” của các hộ để tu bổ cống, kè nội đồng, công tác an ninh,… Việc thu tiền thông qua các hợp đồng đều có sự tham gia của Chủ tịch UBND, ban công an và HTX nông nghiệp.

Riêng tại xã Bắc Thành (Yên Thành, Nghệ An), 25 hộ là chủ máy gặp phải ký vào bản cam kết và đóng số tiền cho công an lên tới 2 triệu đồng để “yên ổn” hoạt động. Sự việc

Tại một số xã Kỳ Trung, Kỳ Văn, Kỳ Tây… thuộc địa phận huyện Kỳ Anh, Hà Tĩnh, xuất hiện hàng nghìn tổ ong được các chủ trang trại đưa từ miền nam ra khai thác mật ong. Nhưng để có thể hoạt động khai thác mật trên địa bàn, các hộ dân này đã bị công an xã “mời gọi” lên đóng những khoản tiền lên tới 2 triệu, có mục đích “bảo lãnh”, “lệ phí”… để được nuôi ong.

Công an thu phí “bảo kê” cho các hộ dân nuôi ong cuối cùng chỉ là “lỗi đánh máy”

Còn về việc thu phí trâu bò, thì đây không phải là lần đầu tiên xuất hiện ở các tỉnh khu vực Bắc Trung Bộ. Không chỉ có HTX dịch vụ Minh Anh, xã Thiệu Dương (TP Thanh Hóa, tỉnh Thanh Hóa) bắt người dân phải đóng phí theo “Quy ước bảo vệ đồng điền”.

Năm 2011, ở thôn Đông Vinh, xã Cẩm Bình (Cẩm Xuyên, Hà Tĩnh) mỗi hộ dân có bò phải đóng 5 kg thóc. Năm 2012, thì số phí được tăng thêm một hình thức khác, đó là mỗi con bò ở xã này ra đường phải nộp 7.000 đồng. Không chỉ bò ra đường phải nộp phí, mà cả những con vịt cũng phải đóng. Lý do được chính quyền đưa ra là bò ra đường sẽ làm hỏng đường, nên phải thu phí để tu sửa, bảo dưỡng…

Tất cả những khoản phí mà chính quyền cấp thôn, xã đưa ra để thu là hoàn toàn trái pháp luật. Điều này thể hiện sự hạn chế về nhận thức và hiểu biết của cán bộ cấp cơ sở còn quá nhiều hạn chế. Việc quyền quyết định thu các loại phí, thuế, được pháp luật quy định rất rõ ràng và hiện nay chỉ có Quốc hội mới có quyền quyết định.

Việc cấp chính quyền xã thu phí, thuế… nếu được xã cho rằng đã được sự đồng tình và “tự nguyện” của người dân. Thì chính quyền xã có thể thực hiện cuộc họp và những người dân sẽ tham gia biểu quyết, để chứng minh họ “tự nguyện” hay sự tự nguyện ép buộc.

Người dân thừa hiểu rằng họ phải tự nguyện éo buộc, để nộp các loại khoản phí và thuế của chính quyền đưa ra. Vì nếu không đóng, các loại khoản phí thuế này thì họ sẽ gặp phải rất nhiều khó khăn với chính quyền.

Hiện nay, chúng ta đang xây dựng nhà nước pháp quyền, chính quyền xã chỉ được làm những gì mà pháp luật cho phép. Chứ không phải tự ý như thời phong kiến, các xã được đưa ra các loại tô thuế mà bóc triệt để từng con trâu, bò,… trên lưng người nông dân nghèo.

Đè nặng thuế và phí trên lưng người dân, tức là không “khoan thư sức dân”, tức là chính chính quyền ép buộc nhưng con người nông dân phải cắn răng chịu, vét những hạt thóc cuối cùng đem bán để lấy tiền đóng phí. Thực tế này cần phải có sự vào cuộc của các cơ quan chức năng, để sớm đẩy lùi nạn lạm thu đang biến tướng tại nhiều địa phương hiện nay.

Từ khóa: