30.000 tỉ phát triển hạ tầng du lịch cần sử dụng hợp lý và tiết kiệm

Thứ Hai, 01.01.2018, 07:41

Mới đây, Chính phủ quyết định chi hơn 30.000 tỉ để phát triển hạ tầng du lịch trên cả nước giai đoạn 2016 – 2020. Tuy nhiên, nếu chúng ta chỉ đầu tư vào phát triển hạ tầng mà không nâng cao chất lượng những người làm du lịch thì rất có thể sẽ “vứt tiền qua cửa sổ”.

Du lịch từ lâu đã được xác định là một trong những mũi nhọn trong định hướng phát triển kinh tế. Với những tiềm năng về điều kiện tự nhiên và điều kiện lịch sử, văn hóa, chúng ta hoàn toàn có thể trở thành một địa điểm du lịch nổi tiếng trên thế giới. Đó là chưa kể, theo đánh giá của nhiều tổ chức, Việt Nam là một trong những quốc gia an toàn nhất trên thế giới. Dù chủ trương đã có, tiềm năng còn nhiều nhưng du lịch của Việt Nam vẫn chưa thực sự “bật dậy”, trở thành mũi nhọn của nền kinh tế.

Để phát triển du lịch mạnh mẽ hơn nữa, khai thác triệt để những tiềm năng có sẵn, Thủ tướng Chính phủ vừa ban hành Quyết định 1861/QĐ-TTg phê duyệt Chương trình mục tiêu phát triển hạ tầng du lịch giai đoạn 2016 – 2020. Trong đó, Chính phủ quyết định đầu tư hơn 30.000 tỉ (con số tối đa có thể lên đến 35.000 tỉ) để phát triển cơ sở hạ tầng. Vậy nhưng nếu chúng ta không tiến hành công việc đồng bộ, chỉ đầu tư tiền vào xây dựng cơ sở hạ tầng mà không đầu tư vào phát triển đội ngũ con người làm du lịch và triển khai các chương trình quảng bá du lịch Việt Nam ra thế giới thì du lịch của chúng ta rất khó khởi sắc.

Chính phủ quyết định chi hơn 30.000 tỉ để phát triển cơ sở hạ tầng thúc đẩy du lịch phát triển

Chính phủ quyết định chi hơn 30.000 tỉ để phát triển cơ sở hạ tầng thúc đẩy du lịch phát triển

Đừng để đầu… voi đuôi chuột

Không khó để nhận thấy hiện nay nhiều chính sách của ta đang rơi vào tình trạng “đầu voi đuôi chuột”. Điều này có nghĩa là khi mới đưa ra dự án thì rất hay nhưng khi thực hiện trên thực tế lại trái ngược hoàn toàn. Tiền thì mất vậy nhưng hiệu quả thì chẳng thấy đâu. Đó là chưa kể, không ít chính sách bị triển khai một cách biến tướng quá đà, trở thành miếng mồi béo bở cho một số kẻ đục khoét.

Quay trở lại với câu chuyện đầu tư hơn 30.000 tỉ để phát triển cơ sở hạ tầng phục vụ du lịch, tôi phải khẳng định đây là một chính sách đúng đắn, nếu chúng ta triển khai hiệu quả trên thực tế thì sẽ mang lại nhưng hiệu quả rất lớn, thúc đẩy toàn bộ nền kinh tế đi lên. Vậy nhưng mọi thứ không phải chỉ toàn màu hồng, bên cạnh những kì vọng thì chúng ta cũng phải chuẩn bị tâm lí để đối đầu với những biến tướng có thể xảy ra.

Vấn đề đầu tiên mà tôi muốn chúng ta phải chú trọng là ngăn chặn tình trạng tham nhũng nảy sinh trong việc triển khai đầu tư. 30.000 tỉ không phải là một con số nhỏ. Chính bởi vậy, nếu quản lý không tốt thì rất có thể sẽ bị sử dụng không đúng quy định. Theo như nội dung của Quyết định 1862/QĐ-TTg, chúng ta sẽ dùng số tiền 30.000 tỉ vào việc làm đường từ trục chính đến khu du lịch, điểm du lịch, địa bàn trọng điểm phát triển du lịch vùng; đường trục chính, hệ thống xử lý chất thải trong khu, điểm du lịch; các dự án xây dựng xử lý chất thải, bảo vệ môi trường các khu, điểm du lịch quốc gia; kè hoặc nạo vét lòng hồ để bảo vệ, tôn tạo tài nguyên du lịch tại các khu, điểm du lịch, địa bàn trọng điểm phát triển du lịch vùng.

Tuy nhiên, nếu nhìn vào tình hình thực tế hiện nay thì việc làm đường, xây dựng các công trình liên quan đang bị biến tướng một cách kinh khủng. Chỉ một con đường mà đã bị chậm thời hạn vài ba năm, đội vốn nhiều lần so với dự kiến. Do đó, tôi vô cùng lo ngại cho việc đầu tư 30.000 tỉ để xây dựng cơ sở hạ tầng nhằm phát triển du lịch, không biết rằng với số tiền này, ta sẽ làm được những thứ gì?

Vấn đề thứ hai mà tôi muốn bàn đến ở đây là việc chúng ta phải đầu tư phát triển một cách toàn diện, tổng thể chứ không chỉ là phát triển cơ sở hạ tầng. Cơ sở hạ tầng chỉ là một phần trong các yếu tố thúc đẩy du lịch phát triển. Không khó để chúng ta thấy các khu du lịch được đầu tư hoành tráng nhưng chẳng có du khách nào ghé thăm hay những bảo tàng hiện đại không có nổi một bóng người quan tâm.

Điều này là minh chứng rõ ràng nếu chỉ cơ sở hạ tầng thôi là chưa đủ. Chúng ta phải làm tốt mọi việc, từ quảng cáo, truyền thông đến xây dựng đội ngũ con người làm du lịch mới mong du lịch có thể đi lên. Chúng ta cần nhận định rõ, con người mới là yếu tố trọng tâm quyết định công việc có thành công hay không. Do vậy, mong rằng cùng với việc đầu tư tiền cho xây dựng cơ sở hạ tầng thì rất mong cơ quan có thẩm quyền sẽ có các dự án, chương trình xây dựng đội ngũ làm du lịch. Nếu không, chúng ta sẽ rất dễ mắc vào vòng luẩn quẩn: xây dựng cơ sở vật chất xong rồi nhưng du lịch vẫn chưa phát triển và sau đó bị bỏ hoang, xuống cấp và phải đầu tư lại từ đầu. Khi đó, tiền thì mất nhưng “tật” lại mang.

Đẩy mạnh huy động nguồn lực từ dân

30.000 tỉ không phải là con số nhỏ nhưng cũng không phải là con số quá lớn để đầu tư phát triển du lịch. Trong bối cảnh hiện nay, khi mà ngân sách Nhà nước đang khan hiếm, khi mà việc quản lý đầu tư của Nhà nước đang thể hiện những điểm chưa hiệu quả, xảy ra nhiều tiêu cực thì thiết nghĩ, chúng ta cần tạo ra cơ chế thông thoáng để thu hút thêm các nguồn lực từ xã hội nhằm phát triển cơ sở hạ tầng phục vụ nói riêng và tổng thể các hoạt động thúc đẩy du lịch phát triển nói chung. Nếu thu hút được nguồn lực từ bên ngoài, một mặt ta sẽ không phải chi ra một khoản tiền quá lớn từ ngân sách phục vụ cho việc xây dựng cơ sở hạ tầng. Mặt khác, ta cũng phải nhìn nhận rõ ràng các doanh nghiệp khi bỏ vốn ra đầu tư thì sẽ quản lý tài sản tốt hơn.

Muốn thu hút được các nguồn lực từ xã hội phục vụ phát triển du lịch, điểm đầu tiên là chúng ta phải công khai, minh bạch trong các hoạt động quản lý, quy hoạch du lịch. Với những vấn đề không nằm trong bí mật Nhà nước thì chúng ta phải đưa tin công khai đến cho tất cả các doanh nghiệp một cách nhanh chóng và bình đẳng; không để xảy ra tình trạng một số doanh nghiệp biết trước quy hoạch nên thâu tóm tài sản xung quanh hoặc có hành vi cạnh tranh không lành mạnh với các doanh nghiệp khác. Ngoài ra, chúng ta cũng phải đảm bảo lợi ích cho nhà đầu tư khi họ bỏ tiền ra để đầu tư dự án phát triển du lịch. Điều này có thể thực hiện thông qua những ưu đãi về thuế, ưu đãi về chính sách cho doanh nghiệp…

Tuy nhiên, nói như vậy không có nghĩa là chúng ta “thả cửa” cho doanh nghiệp khi họ đầu tư, “tác oai, tác quái” muốn làm gì thì làm. Mọi ưu đãi đều phải thực hiện một cách rõ ràng và tương xứng với những gì các doanh nghiệp đã bỏ ra.

Du lịch là một trong những hướng phát triển hợp lý. Tuy nhiên, muốn phát triển được thì chúng ta phải cố gắng, nỗ lực rất nhiều trên thực tế chứ không chỉ trên giấy tờ, trên miệng. Mong rằng số tiền 30.000 tỉ được đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng du lịch sẽ được sử dụng một cách thiết thực, hợp lý, tiết kiệm và đúng hướng để tạo điều kiện cho du lịch phát triển.